Verstandelijk weet ik het wel maar mijn gevoel zegt wat anders

Soms komt het voor dat het gevoel het niet eens is met het verstand. Zo zijn er bijvoorbeeld mensen die het gevoel hebben dat ‘ze dom zijn’, maar wel een gymnasiumdiploma hebben gehaald. Verstandelijk weten ze wel dat ze niet dom zijn, maar toch voelt het wel zo. Vaak is somberheid of kunnen paniekgevoelens het gevolg zijn.

Ook kan het zijn dat men bepaalde situaties gaat vermijden of iets gaat doen om niet te hoeven voelen dat men bijvoorbeeld dom is.

Als het verstand en gevoel niet op 1 lijn zitten, is het net alsof een stemmetje in je hoofd steeds iets anders roept dan je verstand zegt zoals: “je hebt dan wel je gymnasiumdiploma gehaald, maar dat is geluk want je bent dom”. Deze vervelende stemmetjes zijn vaak in de jeugd ontstaan door ervaringen die je als kind hebt opgedaan. Als je steeds te horen hebt gekregen dat je dom of lelijk bent, kunnen hele hardnekkige stemmetjes ontstaan die er voor zorgen dat ondanks dat je verstandelijk weet dat je niet dom bent, dit niet zo voelt en zorgt voor psychische klachten. Wil je hier meer over weten, zie ook "Patronen doorbreken met Schematherapie".

Gelukkig lukt het met Cognitieve therapie meestal wel om die vervelende stemmetjes de mond te snoeren. Niet altijd, maar dan bieden technieken uit de Schematherapie meestal wel een oplossing. Het idee is dat de volwassene van nu in bepaalde situaties die doen denken aan vroeger onbewust in de ‘kindmodus’ schiet en zich dan weer zo voelt als vroeger. In zo’n situatie kan het gevoel zeggen ‘je bent dom’ en je verstand ‘ik ben niet dom’. Vaak is het gevoel dan sterker dan het verstand en kunnen mensen zich heel naar gaan voelen, ook al is er niets aan de hand. 

Imaginaire Rescripting (IR) is een techniek uit de Schematherapie die heel effectief kan zijn om deze problematiek te behandelen. Door IR worden de nare stemmetjes als het ware uitgeschakeld. Het ‘kind in je’ leert dat het niet dom of lelijk is en niet meer bang hoeft te zijn voor die nare kritische boodschappen van anderen. Dat het nu wel veilig is.

Hoe werkt Imaginaire Rescripting?

Ik vraag de cliënt om terug te gaan naar een zo recent mogelijke situatie, waarin de cliënt het gevoel had dat hij of zij bijvoorbeeld dom was en op die situatie te focussen. Meestal lukt het cliënten wel om ook het onprettige gevoel dat men in die situatie voelde weer op te roepen.

Vervolgens vraag ik hen het gevoel vast te houden en het beeld in hun hoofd weg te gummen en te denken aan hun jeugd. Vaak komen er dan spontaan beelden van vroeger naar voren, waarin men zich ook zo voelde. Situaties waarin men als kind te horen kreeg dat men bijvoorbeeld dom of lelijk was.

Ik vraag dan om zich op dat beeld van vroeger te concentreren. Ik vraag wat men ziet, voelt, denkt, ruikt, hoe oud men daar is etc. Vervolgens ga ik met het kind in het beeld in gesprek. Ik vraag aan het kind wat hij of zij nodig heeft om zich beter te voelen. Dan ga ik samen met het kind bespreken wat we in het beeld kunnen doen, zodat alsnog aan de behoefte van het kind voldaan kan worden. Vaak stap ik als therapeut in het beeld en doe iets wat het kind graag wil. Zo kan het zijn dat ik als therapeut in het beeld iemand ‘de les lees’. Vaak voelt dit heel fijn voor het kind. Ook kan het zijn dat ik denkbeeldig wat leuks ga doen met het kind. Bijna alles mag en kan in het beeld, als het maar bijdraagt aan een beter gevoel voor het kind en het kind de regie houdt in het beeld. Vaak gebeuren er hele onverwachtse positieve gebeurtenissen in het beeld van het kind. Zoals een moeder die opeens het kind gaat knuffelen en sorry zegt. Dit soort spontane positieve gebeurtenissen in de imaginatie zijn van groot belang om als kind te ‘helen’.

Pas als het kind zich in het beeld prettig voelt sluiten we de sessie af en keren we terug naar het hier en nu. Hoeveel sessies nodig zijn is afhankelijk van de situatie.

Imaginaire Rescripting is in ieder geval een effectieve methode voor de behandeling van klachten die het gevolg zijn van nare ervaringen in de jeugd.

Wil je hier meer over weten, neem gerust contact met mij op.

Marjan de Jong

tel.: 06 27316586

mail: Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.